{"id":"pe2","title":"2. Sāsanapaṭṭhānadutiyabhūmi","languageCodes":["pi"],"languageNotes":{"en":"Bhikkhu Sujato · CC0","pi":"Mahāsaṅgīti edition · SuttaCentral"},"chapters":[{"id":"pe2","title":"2. Sāsanapaṭṭhānadutiyabhūmi","units":[{"id":"pe2:0","sourceIds":["pe2:0.1","pe2:0.2"],"kind":"text","text":{"pi":"Peṭakopadesa\n2. Sāsanapaṭṭhānadutiyabhūmi"}},{"id":"pe2:1","sourceIds":["pe2:1.1","pe2:1.2","pe2:1.3","pe2:1.4","pe2:1.5","pe2:1.6","pe2:1.7","pe2:1.8","pe2:1.9","pe2:1.10","pe2:1.11","pe2:1.12","pe2:1.13","pe2:1.14","pe2:1.15","pe2:1.16"],"kind":"text","text":{"pi":"Tattha katamaṁ sāsanappaṭṭhānaṁ?\nSaṅkilesabhāgiyaṁ suttaṁ, vāsanābhāgiyaṁ suttaṁ, nibbedhabhāgiyaṁ suttaṁ, asekkhabhāgiyaṁ suttaṁ, saṅkilesabhāgiyañca vāsanābhāgiyañca, saṅkilesabhāgiyañca nibbedhabhāgiyañca, saṅkilesabhāgiyañca nibbedhabhāgiyañca asekkhabhāgiyañca, vāsanābhāgiyañca nibbedhabhāgiyañca.\nĀṇatti, phalaṁ, upāyo, āṇatti ca phalañca, phalañca upāyo ca, āṇatti ca phalañca upāyo ca.\nAssādo, ādīnavo, nissaraṇaṁ, assādo ca ādīnavo ca, assādo ca nissaraṇañca, ādīnavo ca nissaraṇañca, assādo ca ādīnavo ca nissaraṇañca.\nLokikaṁ, lokuttaraṁ, lokikañca lokuttarañca.\nKammaṁ, vipāko, kammañca vipāko ca.\nNiddiṭṭhaṁ, aniddiṭṭhaṁ, niddiṭṭhañca aniddiṭṭhañca.\nÑāṇaṁ, ñeyyaṁ, ñāṇañca ñeyyañca.\nDassanaṁ, bhāvanā, dassanañca bhāvanā ca.\nVipākakammaṁ, na vipākakammaṁ, nevavipākanavipākakammaṁ.\nSakavacanaṁ, paravacanaṁ, sakavacanañca paravacanañca.\nSattādhiṭṭhānaṁ, dhammādhiṭṭhānaṁ, sattādhiṭṭhānañca dhammādhiṭṭhānañca.\nThavo, sakavacanādhiṭṭhānaṁ, paravacanādhiṭṭhānaṁ, sakavacanādhiṭṭhānañca paravacanādhiṭṭhānañca.\nKiriyaṁ, phalaṁ, kiriyañca phalañca.\nAnuññātaṁ, paṭikkhittaṁ, anuññātañca paṭikkhittañca.\nImāni cha paṭikkhittāni."}},{"id":"pe2:2","sourceIds":["pe2:2.1"],"kind":"text","text":{"pi":"Tattha katamaṁ saṅkilesabhāgiyaṁ suttaṁ?"}},{"id":"pe2:3","sourceIds":["pe2:3.1","pe2:3.2","pe2:3.3","pe2:3.4","pe2:3.5","pe2:3.6"],"kind":"text","text":{"pi":"Kāmandhā jālasañchannā,\nTaṇhāchadanachāditā;\nPamattabandhunā baddhā,\nMacchāva kumināmukhe;\nJarāmaraṇamanventi,\nVaccho khīrapakova mātaraṁ."}},{"id":"pe2:4","sourceIds":["pe2:4.1"],"kind":"text","text":{"pi":"Pañcime, bhikkhave, nīvaraṇā."}},{"id":"pe2:5","sourceIds":["pe2:5.1"],"kind":"text","text":{"pi":"Tattha katamaṁ vāsanābhāgiyaṁ suttaṁ?"}},{"id":"pe2:6","sourceIds":["pe2:6.1","pe2:6.2","pe2:6.3","pe2:6.4","pe2:6.5","pe2:6.6"],"kind":"text","text":{"pi":"Manopubbaṅgamā dhammā,\nmanoseṭṭhā manomayā;\nManasā ce pasannena,\nbhāsati vā karoti vā;\nTato naṁ sukhamanveti,\nchāyāva anapāyinī."}},{"id":"pe2:7","sourceIds":["pe2:7.1"],"kind":"text","text":{"pi":"Saṁyuttake suttaṁ."}},{"id":"pe2:8","sourceIds":["pe2:8.1"],"kind":"text","text":{"pi":"Mahānāmassa sakkassa idaṁ bhagavā sakyānaṁ kapilavatthumhi nagare nayavitthārena saddhāsīlaparibhāvitaṁ suttaṁ bhāvaññena paribhāvitaṁ taṁ nāma pacchime kāle."}},{"id":"pe2:9","sourceIds":["pe2:9.1"],"kind":"text","text":{"pi":"Tattha katamaṁ nibbedhabhāgiyaṁ suttaṁ?"}},{"id":"pe2:10","sourceIds":["pe2:10.1","pe2:10.2","pe2:10.3","pe2:10.4"],"kind":"text","text":{"pi":"Uddhaṁ adho sabbadhi vippamutto,\nAyaṁ ahasmīti anānupassī;\nEvaṁ vimutto udatāri oghaṁ,\nAtiṇṇapubbaṁ apunabbhavāya."}},{"id":"pe2:11","sourceIds":["pe2:11.1"],"kind":"text","text":{"pi":"Sīlāni nu kho bhavanti kimatthiyāni ānando pucchati satthāraṁ."}},{"id":"pe2:12","sourceIds":["pe2:12.1"],"kind":"text","text":{"pi":"Tattha katamaṁ asekkhabhāgiyaṁ suttaṁ?"}},{"id":"pe2:13","sourceIds":["pe2:13.1","pe2:13.2","pe2:13.3","pe2:13.4","pe2:13.5","pe2:13.6"],"kind":"text","text":{"pi":"“Yassa selūpamaṁ cittaṁ,\nṭhitaṁ nānupakampati;\nVirattaṁ rajanīyesu,\nkopaneyye na kuppati;\nYassevaṁ bhāvitaṁ cittaṁ,\nkuto taṁ dukkhamessatī”ti."}},{"id":"pe2:14","sourceIds":["pe2:14.1","pe2:14.2"],"kind":"text","text":{"pi":"Sāriputto nāma bhagavā theraññataro so maṁ āsajja appaṭinissajja cārikaṁ pakkamati, sāriputtassa byākaraṇaṁ kātabbaṁ.\nYassa nūna bhagavā kāyagatā sati abhāvitā assa abahulīkatā vitthārena kātabbaṁ."}},{"id":"pe2:15","sourceIds":["pe2:15.1"],"kind":"text","text":{"pi":"Tattha katamaṁ saṅkilesabhāgiyañca vāsanābhāgiyañca?"}},{"id":"pe2:16","sourceIds":["pe2:16.1","pe2:16.2","pe2:16.3","pe2:16.4"],"kind":"text","text":{"pi":"Channamativassati,\nvivaṭaṁ nātivassati;\nTasmā channaṁ vivaretha,\nevaṁ taṁ nātivassati."}},{"id":"pe2:17","sourceIds":["pe2:17.1","pe2:17.2","pe2:17.3","pe2:17.4","pe2:17.5"],"kind":"text","text":{"pi":"Channamativassatīti saṅkileso.\nVivaṭaṁ nātivassatīti vāsanā.\nTamo tamaparāyanoti vitthārena.\nTattha yo ca tamo yo ca tamaparāyano, ayaṁ saṅkileso.\nYo ca joti yo ca jotiparāyano, ayaṁ vāsanā."}},{"id":"pe2:18","sourceIds":["pe2:18.1"],"kind":"text","text":{"pi":"Tattha katamaṁ saṅkilesabhāgiyañca nibbedhabhāgiyañca suttaṁ?"}},{"id":"pe2:19","sourceIds":["pe2:19.1","pe2:19.2","pe2:19.3","pe2:19.4"],"kind":"text","text":{"pi":"Na taṁ daḷhaṁ bandhanamāhu dhīrā,\nYadāyasaṁ dārujapabbajañca;\nSārattarattā maṇikuṇḍalesu,\nPuttesu dāresu ca yā apekkhā."}},{"id":"pe2:20","sourceIds":["pe2:20.1","pe2:20.2","pe2:20.3","pe2:20.4","pe2:20.5"],"kind":"text","text":{"pi":"Na taṁ daḷhaṁ bandhanamāhu dhīrā, yadā puttesu dāresu ca yā apekkhā, ayaṁ saṅkileso.\nEtampi chetvā paribbajanti dhīrā anapekkhino sabbakāme pahāyāti, ayaṁ nibbedho.\nYaṁ cetayitaṁ pakappitaṁ yā ca nāmarūpassa avakkanti hoti.\nImehi catūhi padehi saṅkileso.\nPacchimakehi catūhi nibbedho."}},{"id":"pe2:21","sourceIds":["pe2:21.1"],"kind":"text","text":{"pi":"Tattha katamaṁ saṅkilesabhāgiyañca nibbedhabhāgiyañca asekkhabhāgiyañca suttaṁ?"}},{"id":"pe2:22","sourceIds":["pe2:22.1","pe2:22.2","pe2:22.3","pe2:22.4"],"kind":"text","text":{"pi":"Ayaṁ loko santāpajāto,\nPhassapareto rogaṁ vadati attato;\nYena yena hi maññanti,\nTato taṁ hoti aññathā."}},{"id":"pe2:23","sourceIds":["pe2:23.1","pe2:23.2","pe2:23.3","pe2:23.4","pe2:23.5"],"kind":"text","text":{"pi":"Aññathābhāvī bhavasatto loko,\nBhavapareto bhavamevābhinandati;\nYadabhinandati taṁ bhayaṁ,\nYassa bhāyati taṁ dukkhaṁ;\nBhavavippahānāya kho panidaṁ brahmacariyaṁ vussati."}},{"id":"pe2:24","sourceIds":["pe2:24.1","pe2:24.2","pe2:24.3","pe2:24.4"],"kind":"text","text":{"pi":"Ye hi keci samaṇā vā brāhmaṇā vā bhavena bhavassa vippamokkhamāhaṁsu, sabbete “avippamuttā bhavasmā”ti vadāmi.\nYe vā pana keci samaṇā vā brāhmaṇā vā vibhavena bhavassa nissaraṇamāhaṁsu, sabbete “anissaṭā bhavasmā”ti vadāmi.\nUpadhiṁ hi paṭicca dukkhamidaṁ sambhoti, sabbupādānakkhayā natthi dukkhassa sambhavo, lokamimaṁ passa, puthū avijjāya paretā bhūtā bhūtaratā bhavā aparimuttā.\nYe hi keci bhavā sabbadhi sabbatthatāya sabbete bhavā aniccā dukkhā vipariṇāmadhammāti."}},{"id":"pe2:25","sourceIds":["pe2:25.1","pe2:25.2","pe2:25.3","pe2:25.4","pe2:25.5","pe2:25.6"],"kind":"text","text":{"pi":"“Evametaṁ yathābhūtaṁ,\nSammappaññāya passato;\nBhavataṇhā pahīyati,\nVibhavaṁ nābhinandati;\nSabbaso taṇhānaṁ khayā,\nAsesavirāganirodho nibbānaṁ."}},{"id":"pe2:26","sourceIds":["pe2:26.1","pe2:26.2","pe2:26.3","pe2:26.4"],"kind":"text","text":{"pi":"Tassa nibbutassa bhikkhuno,\nAnupādā punabbhavo na hoti;\nAbhibhūto māro vijitasaṅgāmo,\nUpeccagā sabbabhavāni tādī”ti."}},{"id":"pe2:27","sourceIds":["pe2:27.1"],"kind":"text","text":{"pi":"Ayaṁ loko santāpajāto yāva dukkhanti yaṁ taṇhā saṅkileso."}},{"id":"pe2:28","sourceIds":["pe2:28.1","pe2:28.2","pe2:28.3","pe2:28.4","pe2:28.5","pe2:28.6","pe2:28.7"],"kind":"text","text":{"pi":"Yaṁ punaggahaṇaṁ ye hi keci samaṇā vā brāhmaṇā vā bhavena bhavassa vimokkhamāhaṁsu, sabbete “avimuttā bhavasmā”ti vadāmi.\nYe vā pana keci samaṇā vā brāhmaṇā vā vibhavena bhavassa nissaraṇamāhaṁsu “anissaṭā bhavasmā”ti vadāmi.\nAyaṁ diṭṭhisaṅkileso, taṁ diṭṭhisaṅkileso ca taṇhāsaṅkileso ca, ubhayametaṁ saṅkileso.\nYaṁ punaggahaṇaṁ bhavavippahānāya brahmacariyaṁ vussati, yāva sabbaso upādānakkhayā sambhavā, idaṁ nibbedhabhāgiyaṁ.\nTassa nibbutassa bhikkhuno yāva upaccagā sabbabhavāni tādīti idaṁ asekkhabhāgiyaṁ.\nCattāro puggalā anusotagāmī saṅkileso ṭhitatto ca paṭisotagāmī ca nibbedho.\nThale tiṭṭhatīti asekkhabhūmi."}},{"id":"pe2:29","sourceIds":["pe2:29.1"],"kind":"text","text":{"pi":"Tattha katamaṁ vāsanābhāgiyañca nibbedhabhāgiyañca suttaṁ?"}},{"id":"pe2:30","sourceIds":["pe2:30.1","pe2:30.2","pe2:30.3","pe2:30.4"],"kind":"text","text":{"pi":"“Dadato puññaṁ pavaḍḍhati,\nSaṁyamato veraṁ na cīyati;\nKusalo ca jahāti pāpakaṁ,\nRāgadosamohakkhayā sanibbuto”ti."}},{"id":"pe2:31","sourceIds":["pe2:31.1","pe2:31.2"],"kind":"text","text":{"pi":"“Dadato puññaṁ pavaḍḍhati, saṁyamato veraṁ na cīyatī”ti vāsanā.\n“Kusalo ca jahāti pāpakaṁ, rāgadosamohakkhayā sanibbuto”ti nibbedho."}},{"id":"pe2:32","sourceIds":["pe2:32.1","pe2:32.2","pe2:32.3","pe2:32.4","pe2:32.5","pe2:32.6"],"kind":"text","text":{"pi":"Sotānugatesu dhammesu vacasā paricitesu manasānupekkhitesu diṭṭhiyā suppaṭividdhesu pañcānisaṁsā pāṭikaṅkhā.\nIdhekaccassa bahussutā dhammā honti dhātā apamuṭṭhā vacasā paricitā manasānupekkhitā diṭṭhiyā suppaṭividdhā, so yuñjanto ghaṭento vāyāmanto diṭṭheva dhamme visesaṁ pappoti.\nNo ce diṭṭheva dhamme visesaṁ pappoti, gilāno pappoti.\nNo ce gilāno pappoti, maraṇakālasamaye pappoti.\nNo ce maraṇakālasamaye pappoti, devabhūto pāpuṇāti.\nNo ce devabhūto pāpuṇāti, tena dhammarāgena tāya dhammanandiyā paccekabodhiṁ pāpuṇāti."}},{"id":"pe2:33","sourceIds":["pe2:33.1","pe2:33.2","pe2:33.3","pe2:33.4","pe2:33.5","pe2:33.6","pe2:33.7","pe2:33.8","pe2:33.9","pe2:33.10","pe2:33.11","pe2:33.12","pe2:33.13","pe2:33.14","pe2:33.15","pe2:33.16","pe2:33.17","pe2:33.18","pe2:33.19","pe2:33.20","pe2:33.21","pe2:33.22","pe2:33.23"],"kind":"text","text":{"pi":"Tatthāyaṁ diṭṭheva dhamme pāpuṇāti, ayaṁ nibbedho.\nYaṁ samparāye paccekabodhiṁ pāpuṇāti, ayaṁ vāsanā.\nImāni soḷasa suttāni sabbasāsanaṁ atiggaṇhanto tiṭṭhanti.\nImehi soḷasahi suttehi navavidho suttanto vibhatto bhavati.\nSo ca paññavato no duppaññassa, yuttassa no ayuttassa, akammassa vihārissa pakatiyā loke saṅkileso carati.\nSo saṅkileso tividho—\ntaṇhāsaṅkileso diṭṭhisaṅkileso duccaritasaṅkileso.\nTato saṅkilesato uṭṭhahanto saṅkileso dhammesu patiṭṭhahati, lokiyesu patiṭṭhahatīti.\nTatthākusalo diṭṭhato sace taṁ sīlañca diṭṭhiñca parāmasati, tassa so taṇhāsaṅkileso hoti.\nSace panassa evaṁ hoti “imināhaṁ sīlena vā vatena vā brahmacariyena vā devo vā bhavissaṁ devaññataro vā”ti yassa hoti micchādiṭṭhi, etassa micchādiṭṭhisaṅkileso bhavati.\nSace pana sīle patiṭṭhito aparāmaṭṭhassa hi sīlavataṁ hoti, tassa taṁ sīlavato yoniso gahitaṁ avippaṭisāraṁ janeti yāva vimuttiñāṇadassanaṁ, tañca tassa diṭṭheva dhamme kālaṅkatassa vā tamhiyeva vā pana aparāpariyāyena vā, aññesu khandhesu evaṁ sutaṁ “sucaritaṁ vāsanāya saṁvattatī”ti vāsanābhāgiyaṁ suttaṁ vuccati.\nTattha sīlesu ṭhitassa vinīvaraṇaṁ cittaṁ, taṁ tato sakkāyadiṭṭhippahānāya bhagavā dhammaṁ deseti.\nSo accantaniṭṭhaṁ nibbānaṁ pāpuṇāti;\nyadi vā sāsanantare, accantaṁ nibbānaṁ pāpuṇāti, yadi vā ekāsane cha abhiññe.\nTattha dve puggalā ariyadhamme pāpuṇanti saddhānusārī ca dhammānusārī ca.\nTattha dhammānusārī ugghaṭitaññū, saddhānusārī neyyo.\nTattha ugghaṭitaññū duvidho—\nkoci tikkhindriyo koci mudindriyo.\nTattha neyyopi duvidho—\nkoci tikkhindriyo koci mudindriyo.\nTattha yo ca ugghaṭitaññū mudindriyo, yo ca neyyo tikkhindriyo, ime puggalā asamindriyā honti.\nTattha ime puggalā samindriyā parihāyanti ca ugghaṭitaññuto, vipañcitaññū neyyato, ime majjhimā bhūmigatā vipañcitaññū hoti.\nIme tayo puggalā."}},{"id":"pe2:34","sourceIds":["pe2:34.1","pe2:34.2","pe2:34.3","pe2:34.4"],"kind":"text","text":{"pi":"Tattha catutthā pana pañcamā ugghaṭitaññū vipañcitaññū neyyo ca, tattha ugghaṭitaññū puggalo indriyāni paṭilabhitvā dassanabhūmiyaṁ ṭhito sotāpattiphalañca pāpuṇāti, ekabījī hoti paṭhamo sotāpanno.\nTattha vipañcitaññū puggalo indriyāni paṭilabhitvā dassanabhūmiyaṁ ṭhito sotāpattiphalañca pāpuṇāti, kolaṅkolo ca hoti dutiyo sotāpanno.\nTattha neyyo puggalo indriyāni paṭilabhitvā dassanabhūmiyaṁ ṭhito sotāpattiphalañca pāpuṇāti, sattakkhattuparamo ca hoti, ayaṁ tatiyo sotāpanno.\nIme tayo puggalā indriyavemattatāya sotāpattiphale ṭhitā."}},{"id":"pe2:35","sourceIds":["pe2:35.1","pe2:35.2","pe2:35.3","pe2:35.4","pe2:35.5","pe2:35.6","pe2:35.7","pe2:35.8","pe2:35.9","pe2:35.10","pe2:35.11","pe2:35.12"],"kind":"text","text":{"pi":"Ugghaṭitaññū ekabījī hoti, vipañcitaññū kolaṅkolo hoti, neyyo sattakkhattuparamo hoti.\nIdaṁ nibbedhabhāgiyaṁ suttaṁ.\nSace pana taduttari vāyamati, accantaniṭṭhaṁ nibbānaṁ pāpuṇāti.\nTattha ugghaṭitaññū puggalo yo tikkhindriyo, te dve puggalā honti—\nanāgāmiphalaṁ pāpuṇitvā antarāparinibbāyī ca upahaccaparinibbāyī ca.\nTattha vipañcitaññū puggalo yo tikkhindriyo, te dve puggalā honti—\nanāgāmiphalaṁ pāpuṇanti asaṅkhāraparinibbāyī ca sasaṅkhāraparinibbāyī ca.\nTattha neyyo anāgāmiphalaṁ pāpuṇanto uddhaṁsoto akaniṭṭhagāmī hoti, ugghaṭitaññū ca vipañcitaññū ca, indriyanānattena ugghaṭitaññū puggalo tikkhindriyo antarāparinibbāyī hoti, ugghaṭitaññū mudindriyo uddhaṁsoto akaniṭṭhagāmī hoti.\nUgghaṭitaññū ca vipañcitaññū ca indriyanānattena ugghaṭitaññū puggalo tikkhindriyo sasaṅkhāraparinibbāyī hoti, tikkhindriyo antarāparinibbāyī hoti, ugghaṭitaññū mudindriyo upahaccaparinibbāyī hoti.\nVipañcitaññū tikkhindriyo asaṅkhāraparinibbāyī hoti, vipañcitaññū mudindriyo sasaṅkhāraparinibbāyī hoti, neyyo upahaccaparinibbāyī hoti, vipañcitaññū tikkhindriyo asaṅkhāraparinibbāyī hoti.\nVipañcitaññū mudindriyo sasaṅkhāraparinibbāyī hoti, neyyo uddhaṁsoto akaniṭṭhagāmī hoti.\nIti pañca anāgāmino, chaṭṭho sakadāgāmī, tayo ca sotāpannāti ime nava sekkhā."}},{"id":"pe2:36","sourceIds":["pe2:36.1","pe2:36.2","pe2:36.3","pe2:36.4","pe2:36.5","pe2:36.6","pe2:36.7"],"kind":"text","text":{"pi":"Tattha ugghaṭitaññū puggalo tikkhindriyo arahattaṁ pāpuṇanto dve puggalā honti ubhatobhāgavimutto paññāvimutto ca.\nTattha ugghaṭitaññū puggalo mudindriyo arahattaṁ pāpuṇanto dve puggalā honti, ṭhitakappī ca paṭivedhanabhāvo ca.\nTattha vipañcitaññū puggalo ca tikkhindriyo so arahattaṁ pāpuṇanto dve puggalā honti cetanābhabbo ca rakkhaṇābhabbo ca.\nTattha vipañcitaññū mudindriyo arahattaṁ pāpuṇanto dve puggalā honti, sace ceteti na parinibbāyī, no ce ceteti parinibbāyīti.\nSace anurakkhati na parinibbāyī, no ce anurakkhati parinibbāyīti.\nTattha neyyo puggalo bhāvanānuyogamanuyutto parihānadhammo hoti kammaniyato vā samasīsi vā, ime nava arahanto idaṁ catubbidhaṁ suttaṁ saṅkilesabhāgiyaṁ asekkhabhāgiyaṁ.\nImesu puggalesu tathāgatassa dasavidhaṁ balaṁ pavattati."}},{"id":"pe2:37","sourceIds":["pe2:37.1","pe2:37.2","pe2:37.3","pe2:37.4","pe2:37.5","pe2:37.6","pe2:37.7","pe2:37.8","pe2:37.9"],"kind":"text","text":{"pi":"Katamaṁ dasavidhaṁ?\nIdha buddhānaṁ bhagavantānaṁ appavattite dhammacakke mahesakkhā devaputtā yācanāya abhiyātā honti “desetu sugato dhamman”ti.\nSo anuttarena buddhacakkhunā volokento addasāsi sattānaṁ tayo rāsīnaṁ sammattaniyato micchattaniyato aniyato.\nTattha sammattaniyato rāsi micchāsatiṁ āpajjeyyāti netaṁ ṭhānaṁ vijjati, asatthuko parinibbāyeyyāti netaṁ ṭhānaṁ vijjati, samāpattiṁ āpajjeyyāti ṭhānametaṁ vijjati.\nTattha micchattaniyato rāsi ariyasamāpattiṁ paṭipajjissatīti netaṁ ṭhānaṁ vijjati, anariyamicchāpaṭipattiṁ paṭipajjissatīti ṭhānametaṁ vijjati.\nTattha aniyato rāsi sammāpaṭipajjamānaṁ sammattaniyatarāsiṁ gamissatīti ṭhānametaṁ vijjati, micchāpaṭipajjamāno sammattaniyatarāsiṁ gamissatīti netaṁ ṭhānaṁ vijjati.\nSammāpaṭipajjamānaṁ sammattaniyatarāsiṁ gamissatīti ṭhānametaṁ vijjati, micchāpaṭipajjamānaṁ micchattaniyatarāsiṁ gamissatīti ṭhānametaṁ vijjati.\nIme tayo anuttarena buddhacakkhunā volokentassa sammāsambuddhassa me sato ime dhammā anabhisambuddhāti ettāvatā maṁ koci sahadhammena paṭicodissatīti netaṁ ṭhānaṁ vijjati, vītarāgassa te paṭijānato akhīṇāsavatāya sahadhammena koci paṭicodissatīti netaṁ ṭhānaṁ vijjati.\nYato pana imassa aniyatassa rāsissa dhammadesanā, sā na dissati takkarassa sammādukkhakkhayāyāti netaṁ ṭhānaṁ vijjati, tathā ovadito yaṁ pana me aniyatarāsi sāvako pubbenāparaṁ visesaṁ na sacchikarissatīti netaṁ ṭhānaṁ vijjati."}},{"id":"pe2:38","sourceIds":["pe2:38.1","pe2:38.2","pe2:38.3","pe2:38.4","pe2:38.5","pe2:38.6","pe2:38.7","pe2:38.8","pe2:38.9","pe2:38.10","pe2:38.11","pe2:38.12","pe2:38.13","pe2:38.14","pe2:38.15","pe2:38.16","pe2:38.17"],"kind":"text","text":{"pi":"Yaṁ kho muni nānappakārassa nānāniruttiyo devanāgayakkhānaṁ dameti dhamme vavatthānena vatvā kāraṇato aññaṁ pāraṁ gamissatīti netaṁ ṭhānaṁ vijjati.\nDhammapaṭisambhidā.\nYato panimā niruttito satta satta niruttiyo nābhisambhuneyyāti netaṁ ṭhānaṁ vijjati.\nNiruttipaṭisambhidā.\nNirutti kho pana abhisamaggaratānaṁ sāvakānaṁ tamatthamaviññāpayeti netaṁ ṭhānaṁ vijjati.\nAtthapaṭisambhidā.\nMahesakkhā devaputtā upasaṅkamitvā pañhe pucchiṁsu.\nKāyikena vā mānasikena vā paripīḷitassa hatthakuṇīti vā pāde vā khañje dandhassa so attho na paribhājiyatīti netaṁ ṭhānaṁ vijjati.\nPaṭibhānapaṭisambhidā.\nYamhi taṁ tesaṁ hoti tamhi asantaṁ bhavatīti netaṁ ṭhānaṁ vijjati.\nYaṁ hi nāsaṁ tesaṁ na bhavati, tamhi nāsaṁ tesaṁ bhavissatīti netaṁ ṭhānaṁ vijjati.\nEvaṁ samudayassa nirodhāya dasa akusalakammapathā.\nMāro vā indo vā brahmā vā tathāgato vā cakkavattī vā so vata nāma mātugāmo bhavissatīti netaṁ ṭhānaṁ vijjati, puriso assa rājā cakkavattī sakko devānamindo bhavissatīti ṭhānametaṁ vijjati.\nItissa evarūpaṁ balaṁ evarūpaṁ ñāṇaṁ, idaṁ vuccati ṭhānāṭṭhānañāṇaṁ paṭhamaṁ tathāgatabalaṁ taṁ niddisitabbaṁ.\nTīhi rāsīhi catūhi vesārajjehi catūhi paṭisambhidāhi paṭiccasamuppādassa pavattiyaṁ nivattiyaṁ bhāgiyañca.\nKusalaṁ kusalavipākesu ca upapajjati yañca itthipurisānaṁ.\nIdaṁ paṭhamaṁ balaṁ tathāgato evaṁ jānāti."}},{"id":"pe2:39","sourceIds":["pe2:39.1","pe2:39.2","pe2:39.3","pe2:39.4","pe2:39.5"],"kind":"text","text":{"pi":"Yesaṁ pana sammattaniyato rāsi, nāyaṁ sabbatthagāminī paṭipadā, nibbānagāminīyevāyaṁ paṭipadā.\nTattha siyā micchattaniyato rāsi, esāpi na sabbatthagāminī paṭipadā.\nSakkāyasamudayagāminīyevāyaṁ paṭipadā hotu, ayaṁ tattha tattha paṭipattiyā ṭhito gacchati nibbānaṁ, gacchati apāyaṁ, gacchati devamanussassa.\nYaṁ yaṁ vā paṭipadaṁ paṭipajjeyya sabbattha gaccheyya, ayaṁ sabbatthagāminī paṭipadā.\nYaṁ ettha ñāṇaṁ yathābhūtaṁ, idaṁ vuccati sabbatthagāminī paṭipadāñāṇaṁ dutiyaṁ tathāgatabalaṁ."}},{"id":"pe2:40","sourceIds":["pe2:40.1","pe2:40.2","pe2:40.3"],"kind":"text","text":{"pi":"Sā kho panāyaṁ sabbatthagāminī paṭipadā nānādhimuttā keci kāmesu keci dukkarakāriyaṁ keci attakilamathānuyogamanuyuttā keci saṁsārena suddhiṁ paccenti keci anajjābhāvanāti.\nTena tena caritena vinibandhānaṁ sattānaṁ yaṁ ñāṇaṁ yathābhūtaṁ nānāgataṁ lokassa anekādhimuttagataṁ yathābhūtaṁ pajānāti.\nIdaṁ tatiyaṁ tathāgatabalaṁ."}},{"id":"pe2:41","sourceIds":["pe2:41.1","pe2:41.2","pe2:41.3","pe2:41.4","pe2:41.5","pe2:41.6","pe2:41.7","pe2:41.8","pe2:41.9"],"kind":"text","text":{"pi":"Tattha sattānaṁ adhimuttā bhavanti āsevanti bhāventi bahulīkaronti.\nTesaṁ kammupasayānaṁ tadādhimuttānaṁ.\nSā ceva dhātu saṁvahati.\nKatarā panesā dhātu nekkhammadhātu baladhātu kāci sampatti kāci micchattañca dhātu adhimuttā bhavanti.\nAññatarā uttari na samanupassanti.\nTe tadevaṭṭhānaṁ mayā jarāmaraṇassa abhinivissa voharanti “idameva saccaṁ moghamaññan”ti.\nYathā bhagavā sakkassa devānamindassa bhāsitaṁ.\nYaṁ tattha yathābhūtaṁ ñāṇaṁ.\nIdaṁ vuccati catutthaṁ tathāgatabalaṁ."}},{"id":"pe2:42","sourceIds":["pe2:42.1","pe2:42.2","pe2:42.3","pe2:42.4","pe2:42.5"],"kind":"text","text":{"pi":"Tattha yaṁyeva dhātu seṭṭhanti taṁ taṁ kāyena ca vācāya ca ārambhanti cetasiko.\nĀrambho cetanā kammaṁ kāyikā vācasikā ārambho cetasikattā kammantaraṁ tathāgato evaṁ pajānāti “iminā sattena evaṁ dhātukena evarūpaṁ kammaṁ kataṁ, taṁ atītamaddhānaṁ iminā hetunā tassa evarūpo vipāko vipaccati etarahi vipaccissati vā anāgatamaddhānan”ti.\nEvaṁ paccuppannamaddhānaṁ pajānāti “ayaṁ puggalo evaṁdhātuko idaṁ kammaṁ karoti.\nTaṇhāya ca diṭṭhiyā ca iminā hetunā na tassa vipāko diṭṭheyeva dhamme nibbattissati, upapajje vā”ti aparamhi vā pariyāye evaṁ pajānāti “ayaṁ puggalo evarūpaṁ kammaṁ karissati anāgatamaddhānaṁ, iminā hetunā tassa evarūpo vipāko nibbattissati, iminā hetunā yāni cattāri kammaṭṭhānāni idaṁ kammaṭṭhānaṁ paccuppannasukhaṁ āyatiṁ ca sukhavipākaṁ” …pe…\niti ayaṁ atītānāgatapaccuppannānaṁ kammasamādānānaṁ hetuso ṭhānaso vipākavemattataṁ pajānāti uccāvacā hīnapaṇītatā, idaṁ vuccati kammavipākañāṇaṁ pañcamaṁ tathāgatabalaṁ."}},{"id":"pe2:43","sourceIds":["pe2:43.1","pe2:43.2","pe2:43.3","pe2:43.4","pe2:43.5","pe2:43.6","pe2:43.7","pe2:43.8","pe2:43.9","pe2:43.10","pe2:43.11"],"kind":"text","text":{"pi":"Tathā sattā yaṁ vā kammasamādānaṁ samādiyantā tattha evaṁ pajānāti imassa puggalassa kammādhimuttassa rāgacaritassa nekkhammadhātūnaṁ pāripūriṁ gacchanti, tassa rāgānugate suññamānassa paṭhamaṁ jhānaṁ saṅkilissati, sace puna uttari vāyāmato jhānavodānagate mānase visesabhāgiyaṁ paṭipadaṁ anuyuñjiyati.\nTassa hi jhānabhāgiyaṁyeva paṭhamajjhāne ṭhitassa dutiyaṁ jhānaṁ vodānaṁ gacchati, tatiyañca jhānaṁ samāpajjitukāmassa somanassindriyaṁ cittaṁ pariyādāya tiṭṭhati, tassa sā pīti avisesabhāgiyaṁ tatiyaṁ jhānaṁ ādissa tiṭṭhati.\nSace tassa nissaraṇaṁ yathābhūtaṁ pajānāti.\nTathāgatassa catutthajjhānaṁ vodānaṁ gacchatiyeva, catutthassa jhānassa hānabhāgiyā dhammā, te ca dhammā yattha pajāyanti yehi catutthajjhānaṁ vodānaṁ dissati.\nEvaṁ ajjhāsayasamāpattiyā yā catasso samāpattiyo tīṇi vimokkhamukhāni aṭṭha vimokkhajhānānīti cattāri jhānāni vimokkhāti.\nAṭṭha ca vimokkhā tīṇi ca vimokkhamukhāni.\nSamādhīti cattāro samādhī—\nchandasamādhi vīriyasamādhi cittasamādhi vīmaṁsāsamādhīti.\nSamāpattiyo catasso ajjhāsayasamāpattiyo iti imesaṁ jhānānaṁ vimokkhasamāpattīti evarūpo saṅkileso rāgacaritassa puggalassa.\nEvaṁ dosacaritassa … mohacaritassa … rāgacaritassa puggalassa evarūpaṁ vodānaṁ iti yaṁ ettha ñāṇaṁ yathābhūtaṁ asādhāraṇaṁ sabbasattehi.\nIdaṁ vuccati chaṭṭhaṁ tathāgatabalaṁ."}},{"id":"pe2:44","sourceIds":["pe2:44.1","pe2:44.2","pe2:44.3","pe2:44.4","pe2:44.5","pe2:44.6"],"kind":"text","text":{"pi":"Tattha tathāgato evaṁ pajānāti lokikā dhammā lokuttarā dhammā bhāvanābhāgiyaṁ indriyaṁ nāmaṁ labhanti.\nĀdhipateyyabhūmiṁ upādāya balaṁ nāmaṁ labhanti thāmagataṁ mano manindriyaṁ taṁ upādāya.\nVīriyaṁ nāmaṁ labhanti ārambhadhātuṁ upādāya.\nItissa deva evarūpaṁ ñāṇaṁ imehi ca dhammehi ime puggalā samannāgatātipi dhammadesanaṁ akāsi.\nĀkārato ca vokārato ca āsayajjhāsayassa adhimuttisamannāgatānaṁ.\nIdaṁ vuccati parasattānaṁ parapuggalānaṁ indriyabalavīriyavemattataṁ ñāṇaṁ sattamaṁ tathāgatabalaṁ."}},{"id":"pe2:45","sourceIds":["pe2:45.1","pe2:45.2"],"kind":"text","text":{"pi":"Tattha ca tathāgato lokādīsu ca bhūmīsu saṁyojanānañca sekkhānaṁ dvīhi balehi gatiṁ pajānāti, pubbenivāsānussatiyā atīte saṁsāre etarahi ca paccuppanne dibbacakkhunā cutūpapātaṁ iti imāni dve balāni dibbacakkhuto abhinīhitāni.\nSo atītamaddhānaṁ dibbassa cakkhuno gocaro so etarahi sati gocaro iti attano ca paresaṁ ca pubbenivāsañāṇaṁ anekavidhaṁ nānappakārakaṁ paccuppannamaddhānaṁ dibbena cakkhunā imāni dve tathāgatabalāni, aṭṭhamaṁ pubbenivāso, navamaṁ dibbacakkhu."}},{"id":"pe2:46","sourceIds":["pe2:46.1","pe2:46.2","pe2:46.3"],"kind":"text","text":{"pi":"Puna caparaṁ tathāgato ariyapuggalānaṁ jhānaṁ vodānaṁ nibbedhabhāgiyaṁ pajānāti ayaṁ puggalo iminā maggena imāya paṭipadāya āsavānaṁ khayā anāsavaṁ cetovimuttiṁ paññāvimuttiṁ diṭṭheva dhamme sacchikatvā upasampajja viharatīti iti attano ca āsavānaṁ khayaṁ ñāṇaṁ diṭṭhekaṭṭhānaṁ catubhūmimupādāya yāva navannaṁ arahantānaṁ āsavakkhayo odhiso sekkhānaṁ anodhiso arahantānaṁ.\nTattha cetovimutti dvīhi āsavehi anāsavā kāmāsavena ca bhavāsavena ca, paññāvimutti dvīhi āsavehi anāsavā diṭṭhāsavena ca avijjāsavena ca, imāsaṁ dvinnaṁ vimuttīnaṁ yathābhūtaṁ ñāṇaṁ, idaṁ vuccati āsavakkhaye ñāṇaṁ.\nDasamaṁ tathāgatabalaṁ."}},{"id":"pe2:47","sourceIds":["pe2:47.1","pe2:47.2","pe2:47.3","pe2:47.4","pe2:47.5","pe2:47.6","pe2:47.7","pe2:47.8","pe2:47.9"],"kind":"text","text":{"pi":"Imesu dasasu balesu ṭhito tathāgato pañcavidhaṁ sāsanaṁ deseti saṅkilesabhāgiyaṁ vāsanābhāgiyaṁ dassanabhāgiyaṁ bhāvanābhāgiyaṁ asekkhabhāgiyaṁ.\nTattha yo taṇhāsaṅkileso, imassa alobho nissaraṇaṁ.\nYo diṭṭhisaṅkileso, imassa amoho nissaraṇaṁ.\nYo duccaritasaṅkileso, imassa tīṇi kusalāni nissaraṇaṁ.\nKiṁ nidānaṁ?\nTīṇi imāni manoduccaritāni—\nabhijjhā byāpādo micchādiṭṭhi.\nTattha abhijjhā manoduccaritaṁ kāyakammaṁ upaṭṭhapeti, adinnādānaṁ sabbañca tadupanibbaddhaṁ vācākammaṁ upaṭṭhapeti, musāvādañca sabbavitathaṁ sabbaṁ vācamabhāvaṁ sabbamakkhaṁ palāsaṁ abhijjhā akusalamūlanti, sucarite sucaritaṁ musāvādā adinnādānā abhijjhāya cetanā, tattha byāpādo manoduccaritaṁ kāyakammaṁ upaṭṭhapeti, pāṇātipātaṁ sabbañca metaṁ ākaḍḍhanaṁ parikaḍḍhanaṁ nibbaddhaṁ rocanaṁ vācākammaṁ upaṭṭhapeti, pisuṇavācaṁ pharusavācaṁ micchādiṭṭhi manoduccaritañca abhijjhaṁ byāpādaṁ micchādiṭṭhiṁ payojeti, tassa yo koci micchādiṭṭhi cāgo rāgajo vā dosajo vā sabbaso micchādiṭṭhi sambhūto iminā kāraṇena micchādiṭṭhiṁ upaṭṭhapeti, kāmesumicchācāraṁ vacīkammaṁ upaṭṭhapeti samphappalāpaṁ.\nImāni tīṇi duccaritāni akusalamūlāni."}},{"id":"pe2:48","sourceIds":["pe2:48.1","pe2:48.2","pe2:48.3","pe2:48.4","pe2:48.5","pe2:48.6","pe2:48.7","pe2:48.8","pe2:48.9","pe2:48.10","pe2:48.11","pe2:48.12","pe2:48.13","pe2:48.14"],"kind":"text","text":{"pi":"Yā abhijjhā, so lobho.\nYo byāpādo, so doso.\nYā micchādiṭṭhi, so moho.\nTāni aṭṭha micchattāni upaṭṭhapenti.\nTesu gahitesu tīsu akusalamūlesu dasavidhaṁ akusalamūlaṁ pāripūriṁ gacchati, tassa tividhassa duccaritasaṅkilesassa vāsanābhāgiyañca suttaṁ nissaraṇaṁ.\nTattha yo bahusito niddeso yathā lobho doso mohopi, tattha asituṁ ettha lobho ussado tena kāraṇena tesu vā dhammesu lobho paññapiyati.\nTatthāyaṁ moho akusalaṁ moho ayaṁ avijjā, sā catubbidhā rūpe abhiniviṭṭhā, rūpaṁ attato samanupassati, avijjāgato rūpavantaṁ attānaṁ, attani vā rūpaṁ, rūpasmiṁ vā attānaṁ.\nTattha katamaṁ padaṁ sakkāyadiṭṭhiyā ucchedaṁ vadati “taṁ jīvaṁ taṁ sarīran”ti natthikadiṭṭhi adhiccasamuppannadiṭṭhi ca añño ca karoti, añño paṭisaṁvediyati.\nPacchimasaṭṭhikappānaṁ tīṇi padāni sakkāyadiṭṭhiyā sassataṁ bhajanti “aññaṁ jīvaṁ aññaṁ sarīran”ti akiriyañca taṁ dukkhamicchato ahetukā ca patanti anajjhābhāvo ca kammānaṁ sabbañca mānayi.\nTattha “idameva saccaṁ moghamaññan”ti saṁsārena suddhi ājīvakā chaḷāsīti paññapenti.\nYathārūpe sakkāyadiṭṭhiyā catuvatthukā, evaṁ pañcasu khandhesu vīsativatthukā sakkāyadiṭṭhiyā sassataṁ bhajati.\nAññājīvakā ca sassatavādike ca sīlabbataṁ bhajanti parāmasanti iminā bhavissāmi devo vā devaññataro vā, ayaṁ sīlabbataparāmāso.\nTattha sakkāyadiṭṭhiyā so rūpaṁ attato samanupassati, “taṁ jīvaṁ taṁ sarīram”iti taṁ kaṅkhati vicikicchati nādhimuccati nābhippasīdati pubbante aparante pubbantāparante …pe…\niti vāsanābhāgiyesu ṭhitassa ayaṁ upakkileso."}},{"id":"pe2:49","sourceIds":["pe2:49.1","pe2:49.2","pe2:49.3","pe2:49.4","pe2:49.5","pe2:49.6","pe2:49.7","pe2:49.8","pe2:49.9","pe2:49.10","pe2:49.11","pe2:49.12","pe2:49.13","pe2:49.14","pe2:49.15","pe2:49.16","pe2:49.17","pe2:49.18","pe2:49.19","pe2:49.20","pe2:49.21","pe2:49.22","pe2:49.23","pe2:49.24","pe2:49.25","pe2:49.26","pe2:49.27","pe2:49.28","pe2:49.29","pe2:49.30","pe2:49.31","pe2:49.32","pe2:49.33","pe2:49.34"],"kind":"text","text":{"pi":"Tattha saddhindriyena sabbaṁ vicikicchitaṁ pajahati, paññindriyena udayabbayaṁ passati, samādhindriyena cittaṁ ekodi karoti vīriyindriyena ārabhati.\nSo imehi pañcahi indriyehi saddhānusārī aveccappasāde nirato anantariyaṁ samādhiṁ uppādeti.\nIndriyehi suddhehi dhammānusārī appaccayatāya anantariyaṁ samādhiṁ uppādeti.\nSo “idaṁ dukkhan”ti yathābhūtaṁ pajānāti.\nSaccāni idaṁ dassanabhāgiyaṁ suttaṁ.\nTassa pañcannaṁ orambhāgiyānaṁ saṁyojanānaṁ tīṇi saṁyojanāni dassanapahātabbāni sabbena sabbaṁ pahīnāni dve puggalakatāni.\nTattha tīṇi akusalamūlāni bhāvanāpahātabbāni uparikkhittāni cha bhave nibbattenti.\nTattha tesu abhijjhāya ca byāpādesu tanukatesu cha bhavā parikkhayā mariyādaṁ gacchanti, dve bhavā avasiṭṭhā.\nTassa abhijjhā ca byāpādo ca sabbena sabbaṁ parikkhīṇā honti.\nEko bhavo avasiṭṭho hoti.\nSo ca mānavasena nibbatteti.\nKiñcāpi ettha aññepi cattāro kilesā rūparāgo bhavarāgo avijjā uddhaccaṁ ketusmimānabhūtā nappaṭibalā asmimānaṁ vinivattetuṁ, sabbepi te asmimānassa pahānaṁ ārabhate.\nKhīṇesu na ca tesu idamuttaridassanabhūmiyaṁ pañcasu sekkhapuggalesu tīsu ca paṭippannakesu dvīsu ca phalaṭṭhesu bhāvanābhāgiyaṁ suttaṁ.\nTaduttari asekkhabhāgiyasuttaṁ, katthaci bhūmi nipīḷiyati.\nIdañca pañcamaṁ suttaṁ.\nTiṇṇaṁ puggalānaṁ desitaṁ puthujjanassa sekkhassa asekkhassa saṅkilesabhāgiyaṁ vāsanābhāgiyaṁ.\nPuthujjanassa dassanabhāgiyaṁ.\nBhāvanābhāgiyaṁ pañcannaṁ sekkhānaṁ.\nYaṁ paṭhamaniddiṭṭhaṁ asekkhabhāgiyaṁ sabbesaṁ arahantānaṁ.\nSā pana pañcavidhā sattavīsaākāre pariyesitabbaṁ.\nEtesu tassa gatīnaṁ tato uttari.\nTañca kho saṅkhepena paññāsāya ākārehi sampatati, ye paññāsa ākārā sāsane niddiṭṭhā, te saṅkhipiyantā dasahi ākārehi patanti.\nYe ariyasaccaṁ nikkhepena ṭhite saṅkhipiyattā aṭṭhasu ākāresu patanti.\nCatūsu ca sādhāraṇesu suttesu yā hārasampātassa bhūmi, te saṅkhipiyantā pañcasu suttesu patanti.\nSaṅkilesabhāgiye vāsanābhāgiye bhāvanābhāgiye nibbedhabhāgiye asekkhabhāgiye ca.\nTe saṅkhipiyantā catūsu suttesu patanti.\nSaṅkilesabhāgiye vāsanābhāgiye nibbedhabhāgiye asekkhabhāgiye ca.\nTe saṅkhipiyamānā tīsu suttesu patanti, puthujjanabhāgiye sekkhabhāgiye asekkhabhāgiye ca.\nTe saṅkhipiyantā dvīsu suttesu patanti nibbedhabhāgiye ca pubbayogabhāgiye ca.\nYathā vuttaṁ bhagavatā dve atthavase sampassamānā tathāgatā arahanto sammāsambuddhā dhammaṁ desenti suttaṁ geyyaṁ …pe…\nsatthā pubbayogasamannāgate appakasirena maññamānā vasiyanti pubbayogā ca bhavissanti santānaṁ maññamānādharāya.\nTattha paññāvemattataṁ attano samanupassamānena aṭṭhavidhe suttasaṅkhepe, yattha yattha sakkoti, tattha tattha yojetabbaṁ.\nTattha tattha yojetvā suttassa attho niddisitabbo.\nNa hi sati vedanā mano dhāretvā sakkā yena kenaci suttassa attho yathābhūtaṁ niddisituṁ."}},{"id":"pe2:50","sourceIds":["pe2:50.1"],"kind":"text","text":{"pi":"Tattha purimakānaṁ suttānaṁ imā uddānagāthā"}},{"id":"pe2:51","sourceIds":["pe2:51.1","pe2:51.2","pe2:51.3","pe2:51.4"],"kind":"text","text":{"pi":"Kāmandhā jālasañchannā,\npañca nīvaraṇāni ca;\nManopubbaṅgamā dhammā,\nmahānāmo ca sākiyo."}},{"id":"pe2:52","sourceIds":["pe2:52.1","pe2:52.2","pe2:52.3","pe2:52.4"],"kind":"text","text":{"pi":"Uddhaṁ adho vippamutto,\nyañca sīlakimatthiyā;\nYassa selūpamaṁ cittaṁ,\nupatissa pucchādikā."}},{"id":"pe2:53","sourceIds":["pe2:53.1","pe2:53.2","pe2:53.3","pe2:53.4"],"kind":"text","text":{"pi":"Yassa kāyagatāsati,\nchannaṁ tamoparāyaṇo;\nNa taṁ daḷhaṁ cetasikaṁ,\nayaṁ lokotiādikaṁ."}},{"id":"pe2:54","sourceIds":["pe2:54.1","pe2:54.2","pe2:54.3","pe2:54.4"],"kind":"text","text":{"pi":"Cattāro ceva puggalā,\ndadato puññaṁ pavaḍḍhitaṁ;\nSotānugatadhammesu,\nimā tesaṁ uddānagāthā."}},{"id":"pe2:55","sourceIds":["pe2:55.1"],"kind":"text","text":{"pi":"Tattha katamā āṇatti?"}},{"id":"pe2:56","sourceIds":["pe2:56.1","pe2:56.2","pe2:56.3","pe2:56.4"],"kind":"text","text":{"pi":"“Sace bhāyatha dukkhassa,\nsace vo dukkhamappiyaṁ;\nMākattha pāpakaṁ kammaṁ,\nāvi vā yadi vā raho”."}},{"id":"pe2:57","sourceIds":["pe2:57.1","pe2:57.2","pe2:57.3"],"kind":"text","text":{"pi":"“Atīte, rādha, rūpe anapekkho hohī”ti vitthārena kātabbā.\n“Sīlavantena, ānanda, puggalena sadā karaṇīyā kintime avippaṭisāro assā”ti.\nAyaṁ vuccati āṇatti."}},{"id":"pe2:58","sourceIds":["pe2:58.1"],"kind":"text","text":{"pi":"Tattha katamaṁ phalaṁ?"}},{"id":"pe2:59","sourceIds":["pe2:59.1","pe2:59.2","pe2:59.3","pe2:59.4"],"kind":"text","text":{"pi":"“Dhammo have rakkhati dhammacāriṁ,\nChattaṁ mahantaṁ yatha vassakāle;\nEsānisaṁso dhamme suciṇṇe,\nNa duggatiṁ gacchati dhammacārī”."}},{"id":"pe2:60","sourceIds":["pe2:60.1"],"kind":"text","text":{"pi":"Idaṁ phalaṁ."}},{"id":"pe2:61","sourceIds":["pe2:61.1"],"kind":"text","text":{"pi":"Tattha katamo upāyo?"}},{"id":"pe2:62","sourceIds":["pe2:62.1","pe2:62.2","pe2:62.3","pe2:62.4"],"kind":"text","text":{"pi":"“Sabbe dhammā anattāti,\nyadā paññāya passati;\nAtha nibbindati dukkhe,\nesa maggo visuddhiyā”."}},{"id":"pe2:63","sourceIds":["pe2:63.1","pe2:63.2"],"kind":"text","text":{"pi":"“Sattahaṅgehi samannāgato kho, bhikkhu, api himavantaṁ pabbatarājānaṁ cāleyya, ko pana vādo chavaṁ avijjaṁ sattakesu” veyyākaraṇaṁ kātabbaṁ.\nAyaṁ upāyo."}},{"id":"pe2:64","sourceIds":["pe2:64.1"],"kind":"text","text":{"pi":"Tattha katamā āṇatti ca phalañca?"}},{"id":"pe2:65","sourceIds":["pe2:65.1","pe2:65.2","pe2:65.3","pe2:65.4"],"kind":"text","text":{"pi":"Sace bhāyatha dukkhassa,\nsace vo dukkhamappiyaṁ;\nMākattha pāpakaṁ kammaṁ,\nāvi vā yadi vā raho."}},{"id":"pe2:66","sourceIds":["pe2:66.1","pe2:66.2","pe2:66.3","pe2:66.4"],"kind":"text","text":{"pi":"“Sace hi pāpakaṁ kammaṁ,\nkarotha vā karissatha;\nNa vo dukkhā pamokkhātthi,\nupaccāpi palāyataṁ”."}},{"id":"pe2:67","sourceIds":["pe2:67.1","pe2:67.2"],"kind":"text","text":{"pi":"Purimikāya gāthāya āṇatti pacchimikāya phalaṁ.\nSīle patiṭṭhāya dve dhammā bhāvetabbā yā ca cittabhāvanā yā ca paññābhāvanā yā ca āṇatti rāgavirāgā ca phalaṁ."}},{"id":"pe2:68","sourceIds":["pe2:68.1"],"kind":"text","text":{"pi":"Tattha katamaṁ phalañca upāyo ca?"}},{"id":"pe2:69","sourceIds":["pe2:69.1","pe2:69.2","pe2:69.3","pe2:69.4"],"kind":"text","text":{"pi":"“Sīle patiṭṭhāya naro sapañño,\nCittaṁ paññañca bhāvayaṁ;\nĀtāpī nipako bhikkhu,\nSo imaṁ vijaṭaye jaṭaṁ”."}},{"id":"pe2:70","sourceIds":["pe2:70.1","pe2:70.2","pe2:70.3","pe2:70.4","pe2:70.5","pe2:70.6"],"kind":"text","text":{"pi":"Purimikāya aḍḍhagāthāya upāyo, pacchimikāya aḍḍhagāthāya phalaṁ.\nNandiyo sakko isivutthapuririkāmaekarakkhe suttaṁ mūlato upādāya yāva chasu dhammesu.\nUttari pañcasu dhammesu yācayogo karaṇīyo, ayaṁ upāyo.\nAsahagatassa kāmāsavāpi cittaṁ muccatīti.\nSabbāsu chasu tīsu.\nAyaṁ upāyo ca phalañca."}},{"id":"pe2:71","sourceIds":["pe2:71.1"],"kind":"text","text":{"pi":"Tattha katamā āṇatti ca phalañca upāyo ca?"}},{"id":"pe2:72","sourceIds":["pe2:72.1","pe2:72.2","pe2:72.3","pe2:72.4"],"kind":"text","text":{"pi":"“Suññato lokaṁ avekkhassu,\nmogharāja sadā sato;\nAttānudiṭṭhiṁ uhacca,\nevaṁ maccutaro siyā”."}},{"id":"pe2:73","sourceIds":["pe2:73.1","pe2:73.2","pe2:73.3","pe2:73.4","pe2:73.5","pe2:73.6"],"kind":"text","text":{"pi":"“Suññato lokaṁ avekkhassu, mogharājā”ti āṇatti.\n“Sadā sato”ti upāyo.\n“Attānudiṭṭhiṁ uhacca, evaṁ maccutaro siyā”ti phalaṁ.\n“Samādhiṁ, bhikkhave, bhāvetha, samāhito, bhikkhave, bhikkhu rūpaṁ aniccanti pajānāti.\nEvaṁ passaṁ ariyasāvako parimuccati jātiyāpi …pe…\nupāyāsehipi idha tīṇipi”."}},{"id":"pe2:74","sourceIds":["pe2:74.1"],"kind":"text","text":{"pi":"Tattha katamo assādo?"}},{"id":"pe2:75","sourceIds":["pe2:75.1","pe2:75.2"],"kind":"text","text":{"pi":"Kāmaṁ kāmayamānassa, tassa cetaṁ samijjhati.\nAyaṁ assādo."}},{"id":"pe2:76","sourceIds":["pe2:76.1","pe2:76.2"],"kind":"text","text":{"pi":"“Dhammacariyā samacariyā kusalacariyā hetūhi, brāhmaṇa, evam’idhekacce sattā kāyassa bhedā sugatiṁ saggaṁ lokaṁ upapajjanti”.\nAyaṁ assādo."}},{"id":"pe2:77","sourceIds":["pe2:77.1"],"kind":"text","text":{"pi":"Tattha katamo ādīnavo?"}},{"id":"pe2:78","sourceIds":["pe2:78.1","pe2:78.2","pe2:78.3","pe2:78.4"],"kind":"text","text":{"pi":"Kāmesu ve haññate sabbā mucceva—\nayaṁ ādīnavo.\nPasenadisaṁyuttake sutte pabbatopamā—\nayaṁ ādīnavo."}},{"id":"pe2:79","sourceIds":["pe2:79.1"],"kind":"text","text":{"pi":"Tattha katamaṁ nissaraṇaṁ?"}},{"id":"pe2:80","sourceIds":["pe2:80.1","pe2:80.2","pe2:80.3","pe2:80.4"],"kind":"text","text":{"pi":"“Yo kāme parivajjeti,\nsappasseva padā siro;\nSomaṁ visattikaṁ loke,\nsato samativattati”."}},{"id":"pe2:81","sourceIds":["pe2:81.1","pe2:81.2"],"kind":"text","text":{"pi":"Saṁyuttake suttaṁ pāricchattako paṇḍupalāso sannipalāso—\nidaṁ nissaraṇaṁ."}},{"id":"pe2:82","sourceIds":["pe2:82.1"],"kind":"text","text":{"pi":"Tattha katamo assādo ca ādīnavo ca?"}},{"id":"pe2:83","sourceIds":["pe2:83.1","pe2:83.2","pe2:83.3","pe2:83.4"],"kind":"text","text":{"pi":"“Yāni karoti puriso,\ntāni attani passati;\nKalyāṇakārī kalyāṇaṁ,\npāpakārī ca pāpakaṁ”."}},{"id":"pe2:84","sourceIds":["pe2:84.1","pe2:84.2","pe2:84.3"],"kind":"text","text":{"pi":"Tattha yaṁ pāpakārī paccanubhoti ayaṁ assādo.\nLābhālābhaaṭṭhakesu byākaraṇaṁ, tattha alābho ayaso nindā dukkhaṁ, ayaṁ ādīnavo.\nLābho yaso sukhaṁ pasaṁsā, ayaṁ assādo."}},{"id":"pe2:85","sourceIds":["pe2:85.1"],"kind":"text","text":{"pi":"Tattha katamaṁ assādo ca nissaraṇañca?"}},{"id":"pe2:86","sourceIds":["pe2:86.1","pe2:86.2","pe2:86.3","pe2:86.4"],"kind":"text","text":{"pi":"“Sukho vipāko puññānaṁ,\nadhippāyo ca ijjhati;\nKhippañca paramaṁ santiṁ,\nnibbānamadhigacchatī”ti."}},{"id":"pe2:87","sourceIds":["pe2:87.1","pe2:87.2"],"kind":"text","text":{"pi":"Yo ca vipāko puññānaṁ yā ca adhippāyassa ijjhanā, ayaṁ assādo.\nYaṁ khippañca paramaṁ santiṁ nibbānamadhigacchati, idaṁ nissaraṇaṁ."}},{"id":"pe2:88","sourceIds":["pe2:88.1","pe2:88.2"],"kind":"text","text":{"pi":"Bāttiṁsāya ceva mahāpurisalakkhaṇehi samannāgatassa mahāpurisassa dveyeva gatiyo honti, sace agāraṁ ajjhāvasati, rājā hoti cakkavattī yāva abhivijinitvā ajjhāvasati ayaṁ assādo.\nSace agārasmā anagāriyaṁ pabbajati sabbena oghena nissaraṇaṁ ayaṁ assādo ca nissaraṇañca."}},{"id":"pe2:89","sourceIds":["pe2:89.1"],"kind":"text","text":{"pi":"Tattha katamo ādīnavo ca nissaraṇañca?"}},{"id":"pe2:90","sourceIds":["pe2:90.1","pe2:90.2","pe2:90.3","pe2:90.4"],"kind":"text","text":{"pi":"“Ādānassa bhayaṁ ñatvā,\nJātimaraṇasambhavaṁ;\nAnādātuṁ nibbattati,\nJātimaraṇasaṅkhayā”."}},{"id":"pe2:91","sourceIds":["pe2:91.1","pe2:91.2"],"kind":"text","text":{"pi":"Purimikāya aḍḍhagāthāya jātimaraṇasambhavo ādīnavo.\nAnādātuṁ nibbattati jātimaraṇasaṅkhayāti nissaraṇaṁ."}},{"id":"pe2:92","sourceIds":["pe2:92.1","pe2:92.2","pe2:92.3","pe2:92.4"],"kind":"text","text":{"pi":"Kicchaṁ vatāyaṁ loko āpanno yamidaṁ jāyate ca mīyate ca.\nYāva kudassunāmassa dukkhassa anto bhavissati parato vāti ettha yā uparikkhā, ayaṁ ādīnavo.\nYo gedhaṁ ñatvā abhinikkhamati yāva purāṇakāya rājadhāniyā, idaṁ nissaraṇaṁ.\nAyaṁ ādīnavo ca nissaraṇañca."}},{"id":"pe2:93","sourceIds":["pe2:93.1"],"kind":"text","text":{"pi":"Tattha katamo assādo ca ādīnavo ca nissaraṇañca?"}},{"id":"pe2:94","sourceIds":["pe2:94.1","pe2:94.2","pe2:94.3","pe2:94.4"],"kind":"text","text":{"pi":"“Kāmā hi citrā vividhā manoramā,\nVirūparūpehi mathenti cittaṁ;\nTasmā ahaṁ pabbajitomhi rāja,\nApaṇṇakaṁ sāmaññameva seyyo”."}},{"id":"pe2:95","sourceIds":["pe2:95.1","pe2:95.2","pe2:95.3"],"kind":"text","text":{"pi":"Yaṁ “kāmā hi citrā vividhā manoramā”ti ayaṁ assādo.\nYaṁ “virūparūpehi mathenti cittan”ti ayaṁ ādīnavo.\nYaṁ ahaṁ agārasmā pabbajitomhi rāja apaṇṇakaṁ sāmaññameva seyyoti idaṁ nissaraṇaṁ."}},{"id":"pe2:96","sourceIds":["pe2:96.1","pe2:96.2","pe2:96.3"],"kind":"text","text":{"pi":"Balavaṁ bālopamasuttaṁ yaṁ āsāya vā vedanīyaṁ kammaṁ gāhati, tathā cepi yaṁ yaṁ pāpakammaṁ anubhoti, tattha dukkhavedanīyena kammena abhāvitakāyena ca yāva parittacetaso ca ādīnavaṁ dasseti sukhavedanīyena kammena assādeti.\nYaṁ purāsadiso hoti.\nBhāvitacitto bhāvitakāyo bhāvitapañño mahānāmo aparittacetaso, idaṁ nissaraṇaṁ."}},{"id":"pe2:97","sourceIds":["pe2:97.1"],"kind":"text","text":{"pi":"Tattha katamaṁ lokikaṁ suttaṁ?"}},{"id":"pe2:98","sourceIds":["pe2:98.1","pe2:98.2","pe2:98.3","pe2:98.4"],"kind":"text","text":{"pi":"“Na hi pāpaṁ kataṁ kammaṁ,\nSajjukhīraṁva muccati;\nḌahantaṁ bālamanveti,\nBhasmacchannova pāvako”."}},{"id":"pe2:99","sourceIds":["pe2:99.1"],"kind":"text","text":{"pi":"Cattāri agatigamanāni, idaṁ lokikaṁ suttaṁ."}},{"id":"pe2:100","sourceIds":["pe2:100.1"],"kind":"text","text":{"pi":"Tattha katamaṁ lokuttaraṁ suttaṁ?"}},{"id":"pe2:101","sourceIds":["pe2:101.1","pe2:101.2","pe2:101.3","pe2:101.4"],"kind":"text","text":{"pi":"“Yassindriyāni samathaṅgatāni,\nAssā yathā sārathinā sudantā;\nPahīnamānassa anāsavassa,\nDevāpi tassa pihayanti tādino”ti."}},{"id":"pe2:102","sourceIds":["pe2:102.1"],"kind":"text","text":{"pi":"“Ariyaṁ vo, bhikkhave, sammāsamādhiṁ desessāmī”ti idaṁ lokuttaraṁ suttaṁ."}},{"id":"pe2:103","sourceIds":["pe2:103.1"],"kind":"text","text":{"pi":"Tattha katamaṁ lokikaṁ lokuttarañca suttaṁ?"}},{"id":"pe2:104","sourceIds":["pe2:104.1","pe2:104.2","pe2:104.3","pe2:104.4"],"kind":"text","text":{"pi":"“Sattiyā viya omaṭṭho,\ndayhamānova matthake;\nKāmarāgappahānāya,\nsato bhikkhu paribbaje”."}},{"id":"pe2:105","sourceIds":["pe2:105.1","pe2:105.2","pe2:105.3","pe2:105.4"],"kind":"text","text":{"pi":"“Sattiyā viya omaṭṭho,\nDayhamānova matthake”ti lokikaṁ;\n“Kāmarāgappahānāya,\nSato bhikkhu paribbaje”ti lokuttaraṁ."}},{"id":"pe2:106","sourceIds":["pe2:106.1","pe2:106.2"],"kind":"text","text":{"pi":"Kabaḷīkāre āhāre atthi chandoti lokikaṁ.\nNatthi chandoti lokuttaraṁ suttaṁ."}},{"id":"pe2:107","sourceIds":["pe2:107.1"],"kind":"text","text":{"pi":"Tattha katamaṁ kammaṁ?"}},{"id":"pe2:108","sourceIds":["pe2:108.1","pe2:108.2","pe2:108.3","pe2:108.4"],"kind":"text","text":{"pi":"“Yo pāṇamatipāteti,\nmusāvādañca bhāsati;\nLoke adinnaṁ ādiyati,\nparadārañca gacchati."}},{"id":"pe2:109","sourceIds":["pe2:109.1","pe2:109.2","pe2:109.3","pe2:109.4"],"kind":"text","text":{"pi":"Surāmerayapānañca,\nyo naro anuyuñjati;\nAppahāya pañca verāni,\ndussīlo iti vuccati”."}},{"id":"pe2:110","sourceIds":["pe2:110.1","pe2:110.2"],"kind":"text","text":{"pi":"Tīṇimāni, bhikkhave, duccaritāni.\nIdaṁ kammaṁ."}},{"id":"pe2:111","sourceIds":["pe2:111.1"],"kind":"text","text":{"pi":"Tattha katamo vipāko?"}},{"id":"pe2:112","sourceIds":["pe2:112.1"],"kind":"text","text":{"pi":"Saṭṭhivassasahassāni, yathārūpī vipaccagā."}},{"id":"pe2:113","sourceIds":["pe2:113.1","pe2:113.2","pe2:113.3"],"kind":"text","text":{"pi":"“Diṭṭhā mayā, bhikkhave, cha phassāyatanikā nāma nirayā.\nDiṭṭhā mayā, bhikkhave, cha phassāyatanikā nāma saggā”.\nAyaṁ vipāko."}},{"id":"pe2:114","sourceIds":["pe2:114.1"],"kind":"text","text":{"pi":"Tattha katamaṁ kammañca vipāko ca?"}},{"id":"pe2:115","sourceIds":["pe2:115.1","pe2:115.2","pe2:115.3","pe2:115.4"],"kind":"text","text":{"pi":"“Ayasāva malaṁ samuṭṭhitaṁ,\nTatuṭṭhāya tameva khādati;\nEvaṁ atidhonacārinaṁ,\nSāni kammāni nayanti duggatiṁ”."}},{"id":"pe2:116","sourceIds":["pe2:116.1","pe2:116.2"],"kind":"text","text":{"pi":"Ayasāva malaṁ samuṭṭhitaṁ, yāva sāni kammānīti idaṁ kammaṁ.\nNayanti duggatinti vipāko."}},{"id":"pe2:117","sourceIds":["pe2:117.1","pe2:117.2","pe2:117.3"],"kind":"text","text":{"pi":"Catūsu sammāpaṭipajjamāno mātari pitari tathāgate tathāgatasāvake yā sammāpaṭipatti, idaṁ kammaṁ.\nYaṁ devesu upapajjati, ayaṁ vipāko.\nIdaṁ kammañca vipāko ca."}},{"id":"pe2:118","sourceIds":["pe2:118.1"],"kind":"text","text":{"pi":"Tattha katamaṁ niddiṭṭhaṁ suttaṁ?"}},{"id":"pe2:119","sourceIds":["pe2:119.1","pe2:119.2","pe2:119.3","pe2:119.4","pe2:119.5","pe2:119.6"],"kind":"text","text":{"pi":"“Nelaṅgo setapacchādo,\nekāro vattatī ratho;\nAnīghaṁ passa āyantaṁ,\nchinnasotaṁ abandhanaṁ;\nYaṁ vā cittaṁ samaṇesu,\ncittāgahapati dissati”."}},{"id":"pe2:120","sourceIds":["pe2:120.1"],"kind":"text","text":{"pi":"Evaṁ imāya gāthāya niddiṭṭho attho."}},{"id":"pe2:121","sourceIds":["pe2:121.1","pe2:121.2","pe2:121.3","pe2:121.4"],"kind":"text","text":{"pi":"Gopālakopame ekādasa padāni.\nEvaṁ kho, bhikkhave, bhikkhu rūpaññū hoti.\nYā ca atirekapūjāya pūjetā hotīti.\nImāni ekādasa padāni yathābhāsitāni niddiṭṭho attho."}},{"id":"pe2:122","sourceIds":["pe2:122.1"],"kind":"text","text":{"pi":"Tattha katamo aniddiṭṭho attho?"}},{"id":"pe2:123","sourceIds":["pe2:123.1","pe2:123.2","pe2:123.3","pe2:123.4"],"kind":"text","text":{"pi":"“Sukho viveko tuṭṭhassa,\nsutadhammassa passato;\nAbyāpajjaṁ sukhaṁ loke,\npāṇabhūtesu saṁyamoti."}},{"id":"pe2:124","sourceIds":["pe2:124.1","pe2:124.2","pe2:124.3","pe2:124.4"],"kind":"text","text":{"pi":"Sukhā virāgatā loke,\nkāmānaṁ samatikkamo;\nAsmimānassa yo vinayo,\netaṁ ve paramaṁ sukhanti”."}},{"id":"pe2:125","sourceIds":["pe2:125.1","pe2:125.2","pe2:125.3"],"kind":"text","text":{"pi":"Idaṁ aniddiṭṭhaṁ.\nAṭṭha mahāpurisavitakkā.\nIdaṁ aniddiṭṭhaṁ."}},{"id":"pe2:126","sourceIds":["pe2:126.1"],"kind":"text","text":{"pi":"Tattha katamaṁ niddiṭṭhañca aniddiṭṭhañca?"}},{"id":"pe2:127","sourceIds":["pe2:127.1","pe2:127.2","pe2:127.3","pe2:127.4"],"kind":"text","text":{"pi":"“Pasannanetto sumukho,\nbrahā uju patāpavā;\nMajjhe samaṇasaṅghassa,\nādiccova virocasi”."}},{"id":"pe2:128","sourceIds":["pe2:128.1","pe2:128.2","pe2:128.3","pe2:128.4","pe2:128.5","pe2:128.6","pe2:128.7","pe2:128.8"],"kind":"text","text":{"pi":"Pasannanetto yāva ādiccova virocasīti niddiṭṭho.\nPasannanetto yo bhagavā kathañca pana pasannanettatā, kathaṁ sumukhatā, kathaṁ brahakāyatā, kathaṁ ujukatā, kathaṁ patāpavatā, kathaṁ virocatāti aniddiṭṭho.\nPheṇapiṇḍopamaṁ veyyākaraṇaṁ yathā pheṇapiṇḍo evaṁ rūpaṁ yathā pubbuḷo evaṁ vedanā māyā viññāṇaṁ pañcakkhandhā pañcahi upamāhi niddiṭṭhā.\nKena kāraṇena pheṇapiṇḍopamaṁ rūpaṁ sabbañca cakkhuviññeyyaṁ yaṁ vā catūhi āyatanehi?\nKathaṁ vedanā pubbuḷūpamā?\nKatarā ca sā vedanā sukhā dukkhā adukkhamasukhā?\nEvamesā aniddiṭṭhā.\nEvaṁ niddiṭṭhañca aniddiṭṭhañca."}},{"id":"pe2:129","sourceIds":["pe2:129.1"],"kind":"text","text":{"pi":"Tattha katamaṁ ñāṇaṁ?"}},{"id":"pe2:130","sourceIds":["pe2:130.1","pe2:130.2","pe2:130.3","pe2:130.4"],"kind":"text","text":{"pi":"“Paññā hi seṭṭhā lokasmiṁ,\nyāyaṁ nibbedhagāminī;\nYāya sammā pajānāti,\njātimaraṇasaṅkhayaṁ”."}},{"id":"pe2:131","sourceIds":["pe2:131.1"],"kind":"text","text":{"pi":"Tīṇimāni indriyāni anaññātaññassāmītindriyaṁ aññindriyaṁ aññātāvindriyaṁ, idaṁ ñāṇaṁ."}},{"id":"pe2:132","sourceIds":["pe2:132.1"],"kind":"text","text":{"pi":"Tattha katamaṁ neyyaṁ?"}},{"id":"pe2:133","sourceIds":["pe2:133.1","pe2:133.2","pe2:133.3","pe2:133.4"],"kind":"text","text":{"pi":"“Kāmesu sattā kāmasaṅgasattā,\nSaṁyojane vajjamapassamānā;\nNa hi jātu saṁyojanasaṅgasattā,\nOghaṁ tareyyuṁ vipulaṁ mahantaṁ”."}},{"id":"pe2:134","sourceIds":["pe2:134.1","pe2:134.2","pe2:134.3"],"kind":"text","text":{"pi":"Catūhi aṅgehi samannāgatā kāyassa bhedā devesu uppajjanti.\nUdāne kāpiyaṁ suttaṁ apaṇṇakapasādanīyaṁ—\nidaṁ neyyaṁ."}},{"id":"pe2:135","sourceIds":["pe2:135.1"],"kind":"text","text":{"pi":"Tattha katamaṁ ñāṇañca neyyañca?"}},{"id":"pe2:136","sourceIds":["pe2:136.1","pe2:136.2","pe2:136.3","pe2:136.4"],"kind":"text","text":{"pi":"“Sabbe dhammā anattāti,\nyadā paññāya passati;\nAtha nibbindati dukkhe,\nesa maggo visuddhiyā”."}},{"id":"pe2:137","sourceIds":["pe2:137.1","pe2:137.2"],"kind":"text","text":{"pi":"Yadā passatīti ñāṇaṁ.\nYo sabbadhamme anattākārena upaṭṭhapeti idaṁ neyyaṁ."}},{"id":"pe2:138","sourceIds":["pe2:138.1"],"kind":"text","text":{"pi":"Cattāri ariyasaccāni, tattha tīṇi neyyāni maggasaccaṁ sīlakkhandho ca paññākkhandho ca, idaṁ ñāṇañca neyyañca."}},{"id":"pe2:139","sourceIds":["pe2:139.1"],"kind":"text","text":{"pi":"Tattha katamaṁ dassanaṁ?"}},{"id":"pe2:140","sourceIds":["pe2:140.1","pe2:140.2","pe2:140.3","pe2:140.4"],"kind":"text","text":{"pi":"“Eseva maggo natthañño,\nDassanassa visuddhiyā;\nEtañhi tumhe paṭipajjatha,\nMārassetaṁ pamohanaṁ”."}},{"id":"pe2:141","sourceIds":["pe2:141.1","pe2:141.2"],"kind":"text","text":{"pi":"Catūhi aṅgehi samannāgato ariyasāvako attanāva attānaṁ byākareyya “khīṇanirayomhi yāva sotāpannohamasmi avinipātadhammo niyato sambodhiparāyaṇo”ti.\nIdaṁ dassanaṁ."}},{"id":"pe2:142","sourceIds":["pe2:142.1"],"kind":"text","text":{"pi":"Tattha katamā bhāvanā?"}},{"id":"pe2:143","sourceIds":["pe2:143.1","pe2:143.2","pe2:143.3","pe2:143.4"],"kind":"text","text":{"pi":"“Yassindriyāni subhāvitāni,\nAjjhattaṁ bahiddhā ca sabbaloke;\nSo puggalo mati ca rūpasaññī,\nSumohagatā na jānāti”."}},{"id":"pe2:144","sourceIds":["pe2:144.1","pe2:144.2","pe2:144.3"],"kind":"text","text":{"pi":"Cattāri dhammapadāni—\nanabhijjhā abyāpādo sammāsati sammāsamādhi.\nAyaṁ bhāvanā."}},{"id":"pe2:145","sourceIds":["pe2:145.1"],"kind":"text","text":{"pi":"Tattha katamaṁ dassanañca bhāvanā ca?"}},{"id":"pe2:146","sourceIds":["pe2:146.1","pe2:146.2","pe2:146.3","pe2:146.4"],"kind":"text","text":{"pi":"“Vacasā manasātha kammunā ca,\nAviruddho sammā viditvā dhammaṁ;\nNibbānapadābhipatthayāno,\nSammā so loke paribbajeyya”."}},{"id":"pe2:147","sourceIds":["pe2:147.1","pe2:147.2"],"kind":"text","text":{"pi":"Sotāpattiphalaṁ sacchikātukāmena katame dhammā manasikātabbā, bhagavā āha pañcupādānakkhandhā.\nIdaṁ dassanañca bhāvanā ca."}},{"id":"pe2:148","sourceIds":["pe2:148.1"],"kind":"text","text":{"pi":"Tattha katame vipākadhammadhammā?"}},{"id":"pe2:149","sourceIds":["pe2:149.1","pe2:149.2","pe2:149.3"],"kind":"text","text":{"pi":"Yāni karoti purisoti vitthāro.\nTīṇimāni, bhikkhave, sucaritāni.\nIme vipākadhammadhammā."}},{"id":"pe2:150","sourceIds":["pe2:150.1"],"kind":"text","text":{"pi":"Tattha katame navipākadhammadhammā?"}},{"id":"pe2:151","sourceIds":["pe2:151.1","pe2:151.2","pe2:151.3","pe2:151.4"],"kind":"text","text":{"pi":"“Rūpaṁ vedayitaṁ saññā,\nViññāṇaṁ yā ceva cetanā;\nNesohamasmi na meso attā,\nIti diṭṭho virajjati”."}},{"id":"pe2:152","sourceIds":["pe2:152.1","pe2:152.2"],"kind":"text","text":{"pi":"Pañcime, bhikkhave, khandhā—\nime navipākadhammadhammā."}},{"id":"pe2:153","sourceIds":["pe2:153.1"],"kind":"text","text":{"pi":"Tattha katamo nevavipāko navipākadhammadhammo?"}},{"id":"pe2:154","sourceIds":["pe2:154.1","pe2:154.2","pe2:154.3","pe2:154.4"],"kind":"text","text":{"pi":"“Ye evaṁ paṭipajjanti,\nnayaṁ buddhena desitaṁ;\nTe dukkhassantaṁ karissanti,\nsatthusāsanakārakā”ti."}},{"id":"pe2:155","sourceIds":["pe2:155.1","pe2:155.2"],"kind":"text","text":{"pi":"Iti yā ca sammāpaṭipatti yo ca nirodho, ubhayametaṁ nevavipāko navipākadhammo.\nBrahmacariyaṁ vo, bhikkhave, desessāmi, brahmacariyaphalāni ca brahmacariyañca ariyo aṭṭhaṅgiko maggo brahmacariyaphalāni sotāpattiphalaṁ yāva arahattaṁ."}},{"id":"pe2:156","sourceIds":["pe2:156.1"],"kind":"text","text":{"pi":"Tattha katamaṁ sakavacanaṁ?"}},{"id":"pe2:157","sourceIds":["pe2:157.1","pe2:157.2","pe2:157.3","pe2:157.4"],"kind":"text","text":{"pi":"“Sabbapāpassa akaraṇaṁ,\nkusalassa upasampadā;\nSacittapariyodāpanaṁ,\netaṁ buddhāna sāsanaṁ”."}},{"id":"pe2:158","sourceIds":["pe2:158.1","pe2:158.2"],"kind":"text","text":{"pi":"Tīṇimāni, bhikkhave, vimokkhamukhāni.\nIdaṁ sakavacanaṁ."}},{"id":"pe2:159","sourceIds":["pe2:159.1"],"kind":"text","text":{"pi":"Tattha katamaṁ paravacanaṁ?"}},{"id":"pe2:160","sourceIds":["pe2:160.1","pe2:160.2","pe2:160.3","pe2:160.4"],"kind":"text","text":{"pi":"“Natthi puttasamaṁ pemaṁ,\nNatthi goṇasamitaṁ dhanaṁ;\nNatthi sūriyasamā ābhā,\nSamuddaparamā sarā”."}},{"id":"pe2:161","sourceIds":["pe2:161.1","pe2:161.2"],"kind":"text","text":{"pi":"Hetunā mārisā kosiyā subhāsitena saṅgāmavijayo sopi nāma, bhikkhave, sakko devānamindo sakaṁ phalaṁ paribhuñjamānoti vitthārena kātabbaṁ.\nIdaṁ paravacanaṁ."}},{"id":"pe2:162","sourceIds":["pe2:162.1"],"kind":"text","text":{"pi":"Tattha katamaṁ sakavacanañca paravacanañca?"}},{"id":"pe2:163","sourceIds":["pe2:163.1","pe2:163.2","pe2:163.3","pe2:163.4"],"kind":"text","text":{"pi":"“Yaṁ pattaṁ yañca pattabbaṁ,\nUbhayametaṁ rajānukiṇṇaṁ;\nYe evaṁvādino natthi,\nTesaṁ kāmesu doso”ti."}},{"id":"pe2:164","sourceIds":["pe2:164.1","pe2:164.2","pe2:164.3"],"kind":"text","text":{"pi":"Idaṁ paravacanaṁ.\nYe ca kho te ubho ante anupagamma vaṭṭaṁ tesaṁ natthi paññāpanāya.\nIdaṁ sakavacanaṁ."}},{"id":"pe2:165","sourceIds":["pe2:165.1","pe2:165.2","pe2:165.3","pe2:165.4","pe2:165.5"],"kind":"text","text":{"pi":"“Nandati puttehi puttimā,\nGomā gohi tatheva nandati;\nUpadhī hi narassa nandanā,\nNa hi so nandati yo nirūpadhī”ti—\nparavacanaṁ."}},{"id":"pe2:166","sourceIds":["pe2:166.1","pe2:166.2","pe2:166.3","pe2:166.4","pe2:166.5"],"kind":"text","text":{"pi":"“Socati puttehi puttimā,\nGomā gohi tatheva socati;\nUpadhī hi narassa socanā,\nNa hi so socati yo nirūpadhī”ti—\nsakavacanaṁ."}},{"id":"pe2:167","sourceIds":["pe2:167.1"],"kind":"text","text":{"pi":"Idaṁ sakavacanaṁ paravacanañca."}},{"id":"pe2:168","sourceIds":["pe2:168.1"],"kind":"text","text":{"pi":"Tattha katamaṁ sattādhiṭṭhānaṁ?"}},{"id":"pe2:169","sourceIds":["pe2:169.1","pe2:169.2","pe2:169.3","pe2:169.4"],"kind":"text","text":{"pi":"“Ye keci bhūtā bhavissanti ye vāpi,\nSabbe gamissanti pahāya dehaṁ;\nTaṁ sabbajāniṁ kusalo viditvā,\nDhamme ṭhito brahmacariyaṁ careyya”."}},{"id":"pe2:170","sourceIds":["pe2:170.1","pe2:170.2"],"kind":"text","text":{"pi":"Tayome, bhikkhave, satthāro, tathāgato arahaṁ sekkho paṭipado.\nIdaṁ sattādhiṭṭhānaṁ."}},{"id":"pe2:171","sourceIds":["pe2:171.1"],"kind":"text","text":{"pi":"Tattha katamaṁ dhammādhiṭṭhānaṁ?"}},{"id":"pe2:172","sourceIds":["pe2:172.1","pe2:172.2","pe2:172.3","pe2:172.4"],"kind":"text","text":{"pi":"“Yañca kāmasukhaṁ loke,\nyañcidaṁ diviyaṁ sukhaṁ;\nTaṇhakkhayasukhassete,\nkalaṁ nāgghanti soḷasiṁ”."}},{"id":"pe2:173","sourceIds":["pe2:173.1"],"kind":"text","text":{"pi":"Sattime, bhikkhave, bojjhaṅgā, idaṁ dhammādhiṭṭhānaṁ."}},{"id":"pe2:174","sourceIds":["pe2:174.1","pe2:174.2","pe2:174.3","pe2:174.4","pe2:174.5","pe2:174.6","pe2:174.7"],"kind":"text","text":{"pi":"Tattha katamaṁ sattādhiṭṭhānañca dhammādhiṭṭhānañca?\nDuddasamantaṁ saccaṁ duddaso paṭivedho bālehi, jānato passato natthi nandīti vadāmi.\nDuddasamantaṁ saccaṁ duddaso paṭivedho bālehīti dhammādhiṭṭhānaṁ.\nJānato passato natthi nandīti sattādhiṭṭhānaṁ.\nDārukkhandhopamaṁ gaṅgāya tīriyā orimañca tīraṁ pārimañca tīraṁ thale vā na ca ussīdanaṁ, majjhe ca na saṁsīdanaṁ manussaggāho ca amanussaggāho ca antopūtibhāvo ca, idaṁ dhammādhiṭṭhānaṁ.\nEvaṁ pana bhikkhu nibbānaninno bhavissati nibbānaparāyaṇoti sattādhiṭṭhānaṁ.\nIdaṁ sattādhiṭṭhānañca dhammādhiṭṭhānañca."}},{"id":"pe2:175","sourceIds":["pe2:175.1"],"kind":"text","text":{"pi":"Tattha katamo thavo?"}},{"id":"pe2:176","sourceIds":["pe2:176.1","pe2:176.2","pe2:176.3","pe2:176.4"],"kind":"text","text":{"pi":"“Maggānaṭṭhaṅgiko seṭṭho,\nsaccānaṁ caturo padā;\nVirāgo seṭṭho dhammānaṁ,\ndvipadānañca cakkhumā”."}},{"id":"pe2:177","sourceIds":["pe2:177.1","pe2:177.2","pe2:177.3"],"kind":"text","text":{"pi":"Tīṇimāni, bhikkhave, aggāni—\nbuddho sattānaṁ, virāgo dhammānaṁ, saṅgho gaṇānaṁ.\nAyaṁ thavo."}},{"id":"pe2:178","sourceIds":["pe2:178.1"],"kind":"text","text":{"pi":"Tattha katamaṁ anuññātaṁ?"}},{"id":"pe2:179","sourceIds":["pe2:179.1","pe2:179.2","pe2:179.3","pe2:179.4","pe2:179.5","pe2:179.6"],"kind":"text","text":{"pi":"“Kāyena saṁvaro sādhu,\nsādhu vācāya saṁvaro;\nManasā saṁvaro sādhu,\nsādhu sabbattha saṁvuto;\nSabbattha saṁvuto bhikkhu,\nsabbadukkhā pamuccati”."}},{"id":"pe2:180","sourceIds":["pe2:180.1"],"kind":"text","text":{"pi":"Idaṁ bhagavatā anuññātaṁ."}},{"id":"pe2:181","sourceIds":["pe2:181.1","pe2:181.2","pe2:181.3"],"kind":"text","text":{"pi":"Tīṇimāni, bhikkhave, karaṇīyāni—\nkāyasucaritaṁ vacīsucaritaṁ manosucaritaṁ.\nIdaṁ anuññātaṁ."}},{"id":"pe2:182","sourceIds":["pe2:182.1"],"kind":"text","text":{"pi":"Tattha katamaṁ paṭikkhittaṁ?"}},{"id":"pe2:183","sourceIds":["pe2:183.1","pe2:183.2"],"kind":"text","text":{"pi":"Natthi puttasamaṁ pemaṁ.\nVitthāro idaṁ paṭikkhittaṁ."}},{"id":"pe2:184","sourceIds":["pe2:184.1","pe2:184.2","pe2:184.3","pe2:184.4"],"kind":"text","text":{"pi":"Tīṇimāni, bhikkhave, akaraṇīyāni sayaṁ abhiññāya desitāni.\nKatamāni tīṇi?\nKāyaduccaritaṁ vacīduccaritaṁ manoduccaritaṁ.\nIdaṁ paṭikkhittaṁ."}},{"id":"pe2:185","sourceIds":["pe2:185.1"],"kind":"text","text":{"pi":"Tattha katamaṁ anuññātañca paṭikkhittañca?"}},{"id":"pe2:186","sourceIds":["pe2:186.1","pe2:186.2","pe2:186.3","pe2:186.4"],"kind":"text","text":{"pi":"“Kāyena kusalaṁ kare,\nassa kāyena saṁvuto;\nKāyaduccaritaṁ hitvā,\nkāyasucaritaṁ care”."}},{"id":"pe2:187","sourceIds":["pe2:187.1","pe2:187.2","pe2:187.3"],"kind":"text","text":{"pi":"Dvīhi paṭhamapadehi catutthena ca padena anujānāti.\nKāyaduccaritaṁ hitvāti tatiyena padena paṭikkhittanti.\nMahāvibhaṅgo aciratapānādo."}},{"id":"pe2:188","sourceIds":["pe2:188.1"],"kind":"text","text":{"pi":"Tatthimā uddānagāthā"}},{"id":"pe2:189","sourceIds":["pe2:189.1","pe2:189.2","pe2:189.3","pe2:189.4"],"kind":"text","text":{"pi":"Sace bhāyasi dukkhassa,\nmābhinandi anāgataṁ;\nVassakāle yathā chattaṁ,\nkusalāni kamatthake."}},{"id":"pe2:190","sourceIds":["pe2:190.1","pe2:190.2","pe2:190.3","pe2:190.4"],"kind":"text","text":{"pi":"Sabbe dhammā anattāti,\nsamāgataṁ vicālaye;\nNa vo dukkhā pamokkhātthi,\nsamatho ca vipassanā."}},{"id":"pe2:191","sourceIds":["pe2:191.1","pe2:191.2","pe2:191.3","pe2:191.4"],"kind":"text","text":{"pi":"Kāmacchandaṁ upādāya,\nyo so vitakkehi khajjati;\nSubhāvitatte bojjhaṅge,\nso imaṁ vijaṭaye jaṭaṁ."}},{"id":"pe2:192","sourceIds":["pe2:192.1","pe2:192.2","pe2:192.3","pe2:192.4"],"kind":"text","text":{"pi":"Suññato lokaṁ avekkhassu,\nsamādhibhāvi bhāvase;\nKāmaṁ kāmayamānassa,\ndhammacariyāya sugatiṁ."}},{"id":"pe2:193","sourceIds":["pe2:193.1","pe2:193.2","pe2:193.3","pe2:193.4"],"kind":"text","text":{"pi":"Haññate sabbā mucceva,\nnippoṭhento catuddisā;\nYo kāme parivajjeti,\npārichattopameva ca."}},{"id":"pe2:194","sourceIds":["pe2:194.1","pe2:194.2","pe2:194.3","pe2:194.4"],"kind":"text","text":{"pi":"Yāni karoti puriso,\nlokadhammā pakāsitā;\nSukho vipāko puññānaṁ,\ntatiyaṁ aññaṁ na vijjati."}},{"id":"pe2:195","sourceIds":["pe2:195.1","pe2:195.2","pe2:195.3","pe2:195.4"],"kind":"text","text":{"pi":"Ādānassa bhayaṁ ñatvā,\njāyate jīyatepi ca;\nKāmā hi citrā vividhā,\natha loṇasallopamaṁ."}},{"id":"pe2:196","sourceIds":["pe2:196.1","pe2:196.2","pe2:196.3","pe2:196.4"],"kind":"text","text":{"pi":"Na hi pāpaṁ kataṁ kammaṁ,\nAgatīhi ca gacchati;\nYassindriyāni samathaṅgatāni,\nTatheva pañcañāṇiko."}},{"id":"pe2:197","sourceIds":["pe2:197.1","pe2:197.2","pe2:197.3","pe2:197.4"],"kind":"text","text":{"pi":"Sattiyā viya omaṭṭho,\nviññāṇañca patiṭṭhitā;\nYo pāṇamatipāteti,\ntīṇi duccaritāni ca."}},{"id":"pe2:198","sourceIds":["pe2:198.1","pe2:198.2","pe2:198.3","pe2:198.4"],"kind":"text","text":{"pi":"Saṭṭhivassasahassāni,\nKhaṇaṁ laddhāna dullabhaṁ;\nAyasāva malaṁ samuṭṭhitaṁ,\nCatūsu paṭipattisu."}},{"id":"pe2:199","sourceIds":["pe2:199.1","pe2:199.2","pe2:199.3","pe2:199.4"],"kind":"text","text":{"pi":"Nelaṅgo setapacchādo,\natha gopālakopamaṁ;\nSukho viveko tuṭṭhassa,\nvitakkā ca sudesitā."}},{"id":"pe2:200","sourceIds":["pe2:200.1","pe2:200.2","pe2:200.3","pe2:200.4"],"kind":"text","text":{"pi":"Pheṇapiṇḍopamaṁ rūpaṁ,\nbrahā uju patāpavā;\nPaññā hi seṭṭhā lokasmiṁ,\nanaññā tīṇi indriyāni."}},{"id":"pe2:201","sourceIds":["pe2:201.1","pe2:201.2","pe2:201.3","pe2:201.4"],"kind":"text","text":{"pi":"Kāmesu sattā kāmasaṅgasattā,\nAtha vaṇṇo rahassavā;\nSabbe dhammā anattāti,\nAriyasaccañca desitaṁ."}},{"id":"pe2:202","sourceIds":["pe2:202.1","pe2:202.2","pe2:202.3","pe2:202.4"],"kind":"text","text":{"pi":"Eseva maggo natthañño,\nSotāpannoti byākare;\nYassindriyāni subhāvitāni,\nAtha dhammapadehi ca."}},{"id":"pe2:203","sourceIds":["pe2:203.1","pe2:203.2","pe2:203.3","pe2:203.4"],"kind":"text","text":{"pi":"Vacasā manasā ceva,\npañcakkhandhā aniccato;\nYāni karoti puriso,\ntīṇi sucaritāni ca."}},{"id":"pe2:204","sourceIds":["pe2:204.1","pe2:204.2","pe2:204.3","pe2:204.4"],"kind":"text","text":{"pi":"Rūpaṁ vedayitaṁ saññā,\npañcakkhandhā pakāsitā;\nYo evaṁ paṭipajjati,\nbrahmā ceva phalāni ca."}},{"id":"pe2:205","sourceIds":["pe2:205.1","pe2:205.2","pe2:205.3","pe2:205.4"],"kind":"text","text":{"pi":"Sabbapāpassa akaraṇaṁ,\nvimokkhā taṁ hi desitā;\nNatthi puttasamaṁ pemaṁ,\ndevānaṁ asurāna ca."}},{"id":"pe2:206","sourceIds":["pe2:206.1","pe2:206.2","pe2:206.3","pe2:206.4"],"kind":"text","text":{"pi":"Yaṁ pattaṁ yañca pattabbaṁ,\nnandati socati niccaṁ;\nYe keci bhūtā bhavissanti,\nsatthāro ca pakāsitā."}},{"id":"pe2:207","sourceIds":["pe2:207.1","pe2:207.2","pe2:207.3","pe2:207.4"],"kind":"text","text":{"pi":"Yañca kāmasukhaṁ loke,\nbojjhaṅgā ca sudesitā;\nMaggānaṭṭhaṅgiko seṭṭho,\ntayo ca aggapattiyo."}},{"id":"pe2:208","sourceIds":["pe2:208.1","pe2:208.2","pe2:208.3","pe2:208.4"],"kind":"text","text":{"pi":"Kāyena saṁvaro sādhu,\nkaraṇīyañca desitaṁ;\nNatthi attasamaṁ pemaṁ,\nariyā tīṇi ca desitā."}},{"id":"pe2:209","sourceIds":["pe2:209.1","pe2:209.2","pe2:209.3","pe2:209.4"],"kind":"text","text":{"pi":"Kāyena kusalaṁ abhirato,\nVinayañca kāmasukhaṁ loke;\nBojjhaṅgā ca sudesitā,\nDuddasaṁ anataṁ ceva parāparaṁ ca."}},{"id":"pe2:210","sourceIds":["pe2:210.1"],"kind":"text","text":{"pi":"Peṭakopadese sāsanappaṭṭhānaṁ nāma dutiyabhūmi samattā."}}]}],"sourceRevision":"afdafa92450cfe7573b280da50382888323666d2","sourceUrl":"https://suttacentral.net/pe2/pli/ms","licence":"CC0 1.0","licenceUrl":"https://creativecommons.org/publicdomain/zero/1.0/","editionNote":"Full supplied source file; inherited abbreviations are preserved. Not a reconstructed expansion of every repetition. No Malay or Mandarin translation is implied."}
